za 19 december 2020

Bach Cantate

Locatie: 
 Grote Kerk Kerkstraat te `s-Hertogenbosch
Tijdstip: 
 17:00  - 18:00
Prijs: 
 € 10,00


Johann Sebastian Bach

Bereitet die Wege, bereitet die Bahn (BWV 132)

Bach schreef zijn cantate 132 voor de vierde adventzondag, de laatste van de reeks zondagen waarmee het kerkelijk jaar begint en waarin wordt uitgekeken naar de komst van Christus, op Eerste Kerstdag. We kennen maar weinig cantates van Bach voor deze decemberperiode, want in Leipzig, waar hij zijn meeste cantates componeerde, werd de adventstijd, vergelijkbaar met de weken voor Pasen (‘vastentijd'), beschouwd als een periode van inkeer en bezinning waarin de concertante kerkmuziek diende te zwijgen; uitsluitend op de eerste adventzondag mocht Bach in Leipzig cantates uitvoeren.
Bachs favoriete Weimarer tekstdichter, de hofbibliothecaris Salomon Franck, sluit in zijn libretto nauw aan bij de voorgeschreven evangelielezing voor deze zondag, de geschiedenis van Jezus' wegbereider Johannes de Doper (Johannes 1: 19-28) en actualiseert centrale begrippen daaruit. Met de titeltekst Bereitet die Wege, bereitet die Bahn, citeert Johannes de Doper de profeet Jesaja (40: 3-4) wanneer deze de komst van een Messias voorspelt, en hier krijgen ze de betekenis 'opent uw hart'. Met de woorden Wer bist du (deel 3) onderzochten joodse geleerden de intenties van Johannes; hier beogen ze zelfonderzoek van de gelovigen. Ook Johannes' eponieme core business, de doop als afwassing van zonden, fungeert in de tekst van delen 4 en 5.
BWV 132 omvat drie aria's, twee recitatieven en een slotkoraal waarvan de muziek helaas is verloren gegaan: de eerste vijf delen pasten precies op drie dubbelgevouwen foliovellen, dus noteerde Bach het koraal op een apart velletje, en dat ging verloren; gelukkig staat de tekst in Francks bundel.
Omdat er geen openingskoor is bestempelt de hedendaagse uitvoeringspraktijk BWV 132 als een ‘solistencantate'; het is echter de vraag of een openingskoor in Weimar iets zou hebben veranderd aan het aantal musici.

terug